Blijven vogels hun hele leven bij elkaar?
Blijven vogels hun hele leven bij elkaar? Sommige wel, zoals zwanen, albatrossen en arenden, maar de meeste zangvogels vormen maar één seizoen een paar.
Weetjes 71 gidsen
Vogelweetjes, helder uitgelegd
Hoe vogels vliegen, zingen, slapen, trekken en de winter doorkomen, zonder vakjargon.
Achtergrond
71 gidsen 
Eten vogels muggen? Welke dieren muggen echt opruimen
Ja, zwaluwen, vliegenvangers en zangers eten muggen, maar alleen terloops. Lees welke dieren muggen echt opruimen en wat in je tuin wel helpt tegen muggen.
Gebruiken vogels het aardmagnetisch veld om te navigeren?
Gebruiken vogels het aardmagnetisch veld? Ja. Trekvogels hebben een eigen magnetisch kompas, waarschijnlijk in hun ogen, en lezen het veld mogelijk als kaart.
Hebben vogels dialecten?
Hebben vogels dialecten? Ja. Zangvogels leren hun zang van de buren, dus ontstaan er lokale dialecten die zich verspreiden en veranderen, net als bij mensen.
Hebben vogels holle botten? Ja, maar ze zijn niet lichter
Veel vogels hebben holle botten: met lucht gevuld, van binnen gestut en verbonden met de longen. Toch zijn vogelbotten juist compact en zwaar. Zo zit het.
Hebben vogels oren? Waar ze zitten en hoe goed vogels horen
Ja, vogels hebben oren: openingen achter en onder het oog, verborgen onder oordekveren. Lees wat vogels horen, hoe uilen jagen op geluid en meer.
Hebben vogels tanden?
Hebben vogels tanden? Geen enkele levende vogel. Hun voorouders wel, maar vogels gebruiken nu een snavel van keratine en een spiermaag. Zo werkt dat precies.
Hergebruiken vogels hun nest? Welke soorten wel en niet
Hergebruiken vogels hun nest? De meeste zangvogels bouwen voor elk legsel een nieuw nest, maar zeearenden, ooievaars, zwaluwen en mezen keren vaak terug.
Hoe ademen vogels? Zo werken luchtzakken en vogellongen
Met stijve longen en negen luchtzakken die lucht in één richting door de longen duwen, bij in- en uitademen. Het verschil met zoogdieren, stap voor stap.
Hoe bouwen vogels een nest?
Hoe bouwen vogels een nest? Met alleen snavel en poten weven ze, lijmen ze met modder, spinrag of speeksel en vormen ze de kom met hun lijf. Zo gaat dat.
Hoe drinken vogels water?
Hoe drinken vogels water? De meeste scheppen een slokje en gooien hun kop achterover, maar duiven zuigen water op als met een rietje en kolibries likken het op.
Hoe houden vogels zich warm in de winter?
Hoe houden vogels zich warm in de winter? Met opgezette veren, dagelijks vet, rillende spieren, koude poten, gedeelde slaapplekken en nachtelijke afkoeling.
Hoe kan een kolibrie stilhangen in de lucht?
Hoe kan een kolibrie stilhangen? Hij zwaait zijn vleugels in een platte acht en draait ze zo dat beide slagen draagkracht geven, aangedreven door suiker.
Hoe lang blijven jonge vogels in het nest? Tabel per soort
Hoe lang blijven jonge vogels in het nest? De meeste tuinvogels vliegen 2 tot 3 weken na het uitkomen uit; eendjes gaan binnen een dag, roofvogels na weken.
Hoe lang broeden vogels? Broedduur van merel tot zeearend
Hoe lang broeden vogels? De meeste tuinvogels 12 tot 14 dagen, ganzen ongeveer 4 weken, albatrossen ruim 10 weken. Met een tabel per soort en uitleg.
Hoe leren vogels zingen?
Hoe leren vogels zingen? Jonge zangvogels onthouden eerst het lied van volwassen vogels en oefenen dan wekenlang, brabbelend als een baby, tot hun zang klopt.
Hoe ver kan een uil zijn kop draaien? Tot 270 graden
Hoe ver kan een uil zijn kop draaien? Tot ongeveer 270 graden. Veertien halswervels en extra wijde botkanaaltjes beschermen de bloedvaten. Zo werkt het.
Hoe ver trekken vogels? Afstanden en records van trekvogels
Hoe ver trekken vogels? Van een paar kilometer een berg af tot meer dan 70.000 km per jaar bij de noordse stern. Afstanden, records en hoe vogels het doen.
Hoe weten vogels waar ze heen moeten trekken?
Hoe weten vogels waar ze heen moeten trekken? Ze erven een richting en schema en sturen bij met zon, sterren, magnetisme en een geleerde kaart. Zo werkt het.
Hoeveel vogels zijn er op de wereld? Ongeveer 50 miljard
Er leven naar schatting 50 miljard wilde vogels op aarde. De huismus is met 1,6 miljard de talrijkste soort. Zo kwamen onderzoekers aan dat getal en meer.
Houden vogels een winterslaap? Torpor, poorwill en mythes
Houden vogels een winterslaap? Bijna nooit: alleen de poorwill blijft weken in torpor. Zo werkt torpor en zo komen mezen een koude winternacht door.
Is vogels kijken goed voor je mentale gezondheid?
Is vogels kijken goed voor je mentale gezondheid? Onderzoek koppelt vogels zien en horen aan een betere stemming en minder stress. Wat studies laten zien.
Kun je ziek worden van vogels voeren? Risico en hygiëne
Kun je ziek worden van vogels voeren? Ja, maar zelden. Salmonella is het grootste risico en goede hygiëne voorkomt het. Ziektekiemen en vogelgriep uitgelegd.
Kunnen vogels bevriezingen oplopen aan hun poten?
Kunnen vogels bevriezen aan hun poten? Zelden, dankzij koudebestendige voeten en slimme bloedsomloop, maar het komt voor, vooral aan tenen. Zo vermijden ze het.
Kunnen vogels het weer voorspellen?
Kunnen vogels het weer voorspellen? Op korte termijn wel: ze voelen dalende luchtdruk en eten of vluchten voor een storm. Seizoensfolklore klopt niet.
Kunnen vogels kleuren zien?
Kunnen vogels kleuren zien? Ja, en de meeste zien er meer dan wij: vier soorten kegeltjes, uv-zicht en oliedruppelfilters. Zo werkt het kleurenzien van vogels.
Kunnen vogels pittig eten proeven? Waarom peper niet brandt
Kunnen vogels pittig eten proeven? Nee, de brand niet: hun pijnreceptor negeert capsaïcine, dus vogels eten hete pepers die zoogdieren afschrikken.
Kunnen vogels ruiken? Zo werkt de reukzin van vogels
Ja, vogels kunnen ruiken. Gieren, kiwi's en albatrossen vinden voedsel op geur en ook zangvogels ruiken meer dan gedacht. Lees wat onderzoek laat zien.
Kunnen vogels ultraviolet licht zien?
Kunnen vogels ultraviolet licht zien? Ja. De meeste vogels hebben een vierde kegeltje voor uv of violet, dus veren, bessen en eieren zien er voor hen anders uit
Plassen vogels? Waarom vogelpoep wit is
Plassen vogels? Meestal niet apart: hun nieren maken een witte uratenpasta die met de poep door één opening naar buiten komt. Behalve struisvogel en kolibrie.
Roodborst en kerst: waarom het de kerstvogel is
Roodborst en kerst: Britse postbodes in rood heetten "robins", vandaar de vogel op kerstkaarten. En de roodborst zingt de hele winter in de tuin.
Rouwen vogels?
Rouwen vogels? Niemand kent de gevoelens van een vogel, maar kraaien, gaaien, ganzen en paren reageren sterk op dood en verlies. Dit zegt de wetenschap erover.
Slapen kolibries? Zo werkt de nachtelijke torpor
Slapen kolibries? Ja, elke nacht, vaak in torpor: een diepe spaarstand waarin lichaamstemperatuur en hartslag sterk dalen. Zo werkt het, en daarom is het nodig.
Slapen vogels in hun nest? Waar vogels echt slapen
Slapen vogels in hun nest? Meestal niet. Een nest is een kraamkamer; volwassen vogels slapen op takken, in holtes, op het water of in de lucht. Zo zit het.
Snelste vogel ter wereld: de slechtvalk en zijn topsnelheid
Wat is de snelste vogel ter wereld? De slechtvalk, die duikend ruim 320 km/u haalt. Plus de snelste vogels in vlakke vlucht, op land en onder water.
Spelen vogels?
Spelen vogels? Ja. Raven glijden van besneeuwde daken, kea's gooien met voorwerpen en meeuwen vangen schelpen in de lucht. Welke vogels spelen en waarom.
Spreeuwenwolk (murmuratie): betekenis, wanneer en waar
Spreeuwenwolk of murmuratie: een enorme, steeds veranderende zwerm spreeuwen die in de schemering boven de slaapplaats danst. Zo werkt het en hier zie je het.
Verstoten vogels hun jongen als je ze aanraakt?
Verstoten vogels hun jongen als je ze aanraakt? Nee. Ouders laten jongen niet in de steek om mensengeur, dus een gevallen nestjong mag gewoon terug in het nest.
Vogel pikt tegen je autospiegel? Waarom en hoe je het stopt
Vogel pikt tegen je autospiegel? Hij ziet zijn spiegelbeeld aan voor een rivaal in zijn territorium. Lees waarom dit in de lente gebeurt en hoe je het stopt.
Waar zijn vogels als het regent? Schuilplekken en gedrag
Waar zijn vogels als het regent? De meeste schuilen in dichte struiken, heggen, bomen of onder een dakrand, met de kop in de wind, en wachten de bui af.
Waarom fluiten vogels 's nachts? Oorzaken en soorten
Vogels fluiten 's nachts vooral omdat ongepaarde mannetjes een partner zoeken. Lees ook wat licht, lawaai en trek ermee te maken hebben, en wie je hoort.
Waarom gaan vogels achteruit? De belangrijkste oorzaken
Waarom gaan vogels achteruit? Vooral door verlies van leefgebied en intensieve landbouw, en daarnaast katten, ramen, gif, klimaatverandering en ziekte.
Waarom gooien vogels zaad uit het voederhuisje?
Waarom gooien vogels zaad uit het voederhuisje? Meestal sorteren ze: ze gooien goedkope vulling, doppen en bedorven zaad opzij om bij hun favoriet te komen.
Waarom hakken spechten in hout?
Waarom hakken spechten in hout? Om insecten uit te graven, nest- en slaapholtes te maken en luid te roffelen om een territorium te claimen en te baltsen.
Waarom knikken duiven met hun kop? Zo zien ze scherp
Duiven knikken met hun kop om scherp te zien: de kop staat even stil terwijl het lijf doorloopt. Lees hoe een loopbandproef uit 1978 dat bewees.
Waarom krijgen spechten geen hoofdpijn?
Waarom krijgen spechten geen hoofdpijn? Kleine, strak verpakte hersenen, korte klappen in een rechte lijn en een stijve schedel beschermen ze. Zo werkt het.
Waarom leggen vogels eieren in andere nesten?
Waarom leggen vogels eieren in andere nesten? Broedparasieten zoals de koekoek slaan het ouderschap over en kunnen zo veel meer eieren leggen. Zo zit het.
Waarom nemen vogels een stofbad? Zo houdt stof veren schoon
Waarom nemen vogels een stofbad? Stof neemt overtollig vet op, houdt veren luchtig en helpt mogelijk tegen luizen en mijten. Wie het doet en hoe je helpt.
Waarom roepen uilen? Betekenis van de roep en wanneer
Waarom roepen uilen? Vooral om hun territorium af te bakenen en contact te houden met hun partner. In de herfst en winter, de baltstijd, hoor je ze het meest.
Waarom ruien vogels? Zo werkt de rui
Waarom ruien vogels? Veren zijn dood keratine dat slijt en niet te repareren is, dus vervangen vogels ze volgens een vast schema. Zo werkt de rui precies.
Waarom staan vogels op één poot? Warmte, balans en rust
Waarom staan vogels op één poot? Een kale poot in de veren halveert de blote huid die afkoelt, en de houding kost bijna geen kracht. Zo zit het precies.
Waarom vallen vogels niet van een tak als ze slapen?
Waarom vallen vogels niet van een tak als ze slapen? Pezen die de tenen sluiten bij het hurken, een soort klikslot, snelle balans en een half wakker brein.
Waarom verstoppen vogels voedsel? Zo werkt een wintervoorraad
Waarom verstoppen vogels voedsel? Om schaarse tijden te overleven. Gaaien, mezen, boomklevers en notenkrakers verstoppen duizenden zaden en onthouden waar.
Waarom vliegen uilen geruisloos? 3 veertrucs uitgelegd
Waarom vliegen uilen geruisloos? Getande voorranden, zachte franjes en fluweelzachte veren dempen geluid boven 1600 Hz. Zo besluipt de kerkuil een muis.
Waarom vliegen vogels in V-vorm? Energie, zicht en onderzoek
Waarom vliegen vogels in V-vorm? Ze liften mee op opstijgende lucht achter de voorganger en houden elkaar in zicht. Wat het onderzoek wel en niet bewijst.
Waarom vliegen vogels in zwermen? De wetenschap achter groepen
Waarom vliegen vogels in zwermen? Vooral voor veiligheid tegen roofvogels, en ook om voedsel te vinden, informatie te delen en warm te blijven. Zo werkt het.
Waarom vliegen vogels tegen ramen?
Waarom vliegen vogels tegen ramen? Glas weerspiegelt lucht en bomen of lijkt open ruimte, en vogels hebben geen instinct voor glas. Dit zegt de wetenschap.
Waarom worden eenden niet nat? Zo stoten hun veren water af
Waarom worden eenden niet nat? Hun nauw in elkaar grijpende veren houden lucht vast waar water niet doorheen komt, en veel poetsen houdt die barrière intact.
Waarom worden vogels niet geëlektrocuteerd op een kabel?
Een vogel op één draad krijgt geen schok: zonder spanningsverschil loopt er geen stroom door zijn lijf. Lees wanneer het wel misgaat en voor welke vogels.
Waarom zetten vogels hun veren op? Kou, slaap of ziek
Waarom zetten vogels hun veren op? Vooral om warme lucht te vangen, maar ook om te rusten, poetsen, imponeren of baltsen. En wanneer een bolle vogel ziek is.
Waarom zijn blauwe veren eigenlijk niet blauw?
Waarom zijn blauwe veren niet echt blauw? Vogels hebben geen blauw pigment. Piepkleine structuren van lucht en keratine in elke veer verstrooien blauw licht.
Waarom zijn mannetjesvogels kleurrijker dan vrouwtjes?
Waarom zijn mannetjesvogels kleurrijker? Door seksuele selectie: vrouwtjes kiezen kleurige mannetjes, en broedende vrouwtjes blijven onopvallend op het nest.
Waarom zingen vogels 's ochtends vroeg? Het ochtendkoor verklaard
Waarom zingen vogels 's ochtends vroeg? Vooral om hun territorium te verdedigen en een partner te lokken, op het uur dat zang ver draagt. Zo werkt het.
Waarom zingt de roodborst in de herfst, en waarom zingt het vrouwtje mee?
Waarom zingt de roodborst in de herfst? Mannetje en vrouwtje verdedigen elk een eigen winterterritorium. Ook winterkoning, spreeuw en grote lijster zingen.
Waarom zonnebaden vogels? Wat die vreemde houdingen betekenen
Waarom zonnebaden vogels? Om goedkoop op te warmen, hun veren te drogen en waarschijnlijk om veerluizen en mijten te verjagen. Zo lees je hun zonhoudingen.
Wanneer leren jonge vogels vliegen? Tabel per tuinvogel
Wanneer leren jonge vogels vliegen? De meeste zangvogels verlaten het nest na 2 tot 3 weken en vliegen binnen enkele dagen goed. Roofvogels doen er langer over.
Wanneer trekken vogels? De trekkalender per soort
Wanneer trekken vogels? De najaarstrek loopt van half juli tot december met een piek in oktober, vanaf februari keren ze terug. De trekkalender per soort.
Wat eten jonge vogels?
Wat eten jonge vogels? De meeste zangvogeljongen krijgen insecten, vooral rupsen, ook als de ouders zaden eten. Duiven geven kropmelk, roofvogels vlees.
Wat is een mierenbad bij vogels (anting)?
Wat is een mierenbad bij vogels? Een vogel wrijft mieren langs zijn veren of gaat op een mierennest liggen. Wat de wetenschap weet over waarom, en wat nog niet.
Welke vogel trekt het verst? De recordhouders van de vogeltrek
Welke vogel trekt het verst? De noordse stern, met zo'n 70.000 tot 90.000 km per jaar. De rosse grutto vliegt het verst non-stop. De recordhouders uitgelegd.
Zijn kraaien echt zo slim?
Zijn kraaien echt zo slim? Ja. Kraaien maken gereedschap, onthouden menselijke gezichten jarenlang en plannen vooruit, op het niveau van mensapen in veel tests.
Deze vogelweetjes geven korte, heldere antwoorden op de vragen die je je afvraagt als je vogels in je tuin bekijkt: waarom ze doen wat ze doen, hoe hun lichaam werkt en wat daarvan klopt. Elk antwoord begint met de kern en gaat daarna de diepte in, met bronnen uit de ornithologie en het werk van vogelorganisaties.
De vragen vallen grofweg in drie groepen. De eerste gaat over gedrag dat je zelf ziet: waarom een merel 's avonds laat nog zingt, waarom een koolmees zijn veren opzet als het vriest, waarom vogels zaad uit het voederhuisje gooien of tegen je autospiegel pikken. Die antwoorden helpen je om beter te begrijpen wat er in je tuin gebeurt. De tweede groep gaat over het lichaam: hoe vogels ademen, of ze kleuren en ultraviolet licht zien, of ze kunnen ruiken en hoe ze warm blijven in de winter. De derde groep gaat over het grote plaatje: vogeltrek, hoe lang tuinvogels leven en waarom veel soorten achteruitgaan.
Een paar misverstanden komen steeds terug. Vogels verstoten hun jongen niet als je die aanraakt, al laat je jonge vogels in de meeste gevallen het best met rust. Een bolle vogel in de winter is meestal niet ziek maar houdt warmte vast. En vogels die ineens tegen ramen vliegen, doen dat vaak omdat ze een spiegeling van de tuin zien. Kies een vraag die je zelf hebt gehad; de artikelen zijn kort genoeg om er een paar achter elkaar te lezen. Veel antwoorden hebben ook een praktische kant: wie weet hoe vogels warm blijven, snapt waarom vet en open water in de winter zoveel uitmaken, en wie weet waarom vogels tegen ramen vliegen, kan daar gericht iets aan doen. Zo wordt nieuwsgierigheid vanzelf betere zorg voor de vogels in je tuin.
- Hoe houden vogels zich warm in de winter?: veren, vet en slimme slaapplekken
- Waarom fluiten vogels 's nachts?: wie je hoort en waarom
- Waarom gooien vogels zaad uit het voederhuisje?: kieskeurig of slim
- Verstoten vogels hun jongen als je ze aanraakt?: de fabel ontkracht
- Waarom vliegen vogels tegen ramen?: de oorzaak achter de klap
- Waarom gaan vogels achteruit?: de belangrijkste oorzaken